Chúng ta hay nghe nói về tác dụng phụ các mũi tiêm ngừa khi bị chó cắn, vậy tiêm phòng dại khi bị chó cắn có hại không? Liệu có ảnh hưởng đến sinh sản không?

  • Bán 1 lít máu bao nhiêu tiền?

II/ Tiêm phòng dại khi bị chó cắn có hại không?

Đa số chúng ta đều rất dễ bị chó tấn công nếu không biết cách phòng bị hoặc gặp phải chó không được rọ mõm kỹ càng nơi công cộng. Thường các tai nạn xảy ra liên quan đến chó cắn đến từ 2 nguyên nhân chính là chó không được thuần dưỡng kỹ và do bị chọc phá khiến bản tính chúng phản ứng lại.

Riêng với cho dại thì cần nhận biết kỹ hơn để phòng ngừa từ xa, nhất là đối tượng trẻ em hoàn toàn không nhận biết được các nguy cơ tù chó dại lại càng dễ bị tấn công hơn người lớn.

Vấn đề đặt ra là sau khi tiêm phòng chó dại thì người được tiêm phòng có bị các tác dụng phụ lâu dài về sau này hay không? Những tác dụng phụ khi tiêm phòng dại này có nguy hiểm và kéo dài không?

Tiêm phòng dại khi bị chó cắn có hại không

Cho đến nay, kể cả Y học hiện đại và Y học cổ truyền đều khẳng định bệnh dại khi đã lên cơn đều dẫn đến tử vong 100%. Biện pháp duy nhất để cứu chữa những người bị súc vật dại cắn hoặc tiếp xúc với vi rút dại là phải tiêm vac-xin dại và huyết thanh kháng dại càng sớm càng có hiệu quả. Tuyệt đối không chữa bằng thuốc nam để tránh cái chết oan uổng.

Trước đây, tiêm vaccine ngừa dại có thể đưa đến các biến chứng thần kinh, di chứng của những biến chứng này có thể ảnh hưởng đến trí nhớ. Càng tiêm nhiều lần thì nguy cơ gặp tai biến càng cao, dẫn đến nguy cơ giảm trí nhớ càng rõ.

Nhưng hiện tại, bạn có thể sử dụng dòng vaccine phòng dại Verob của Pháp rất an toàn và không gây ra những tai biến thần kinh. Cho nên, khi tiêm ngừa dại ở thời điểm hiện tại không có nguy cơ ảnh hưởng đến não bộ làm giảm trí nhớ, thậm chí tiêm nhiều lần cũng không sao.

2/ giá vắc xin phòng bệnh dại

Giá chủng vacxin ngừa chó dại tuỳ thuộc vào loại sản xuất trong nước hay là loại ngoại nhập từ Pháp mà có giá chênh lệch nhau 10 lần. Cụ thể giá tiêm vắc xin phòng dại hai loại vaccine như sau:

  1. Fuenzalida tiêm trong da giá 12.000 – 15.000 đồng/mũi x 6 – 8 mũi. Đây là loại thuốc chế từ tế bào não chuột còn bú (vaccin Fuenzalida). Chích từ 4 – 6 lần, cách 2 ngày chích 1 lần, mỗi lần 0,2ml. Trẻ em cũng chích 4 – 6 lần, mỗi lần 0,1ml, cách 2 ngày chích 1 lần, chích trong da. Ưu điểm của vaccin này là rẻ, dễ sản xuất nhưng vẫn còn 1 tỷ lệ phản ứng thuốc.
  2. Vaccine Verorab của Pháp với hai đường tiêm (tiêm bắp 140.000 – 150.000 đồng/mũi x 5 mũi và tiêm trong da 35.000 đồng/mũi x 8 mũi). Tiêm phòng bằng loại thuốc chế từ tế bào thận khỉ (biệt dược là Verorab). Tiêm 5 lần, tiêm bắp tại cơ delta ở cánh tay mỗi lần 1ml thuốc có chứa 2,5UI hoạt tính. Tiêm vào các ngày 0, 3, 7, 14 và 28. Giá của Verorab hiện nay khoảng 170.000đ/liều 1ml. Hiện nay người ta áp dụng phác đồ tiêm trong da 0,1ml Verorab x 2 lần, mỗi lần 1 tay khác nhau vào các ngày 0, 3, 7, sau đó tiêm nhắc 0,1ml vào ngày 30 và 90 cũng cho kết quả tốt mà lại rẻ hơn nhiều.

Vaccine nhập ngoại Verorab của Pháp chi phí tương đối đắt tuy nhiên độ an toàn cao hơn. Còn vaccine Fuenzalida sản xuất trong nước có thể có một số phản ứng tại chỗ tiêm như: Ngứa, sưng tấy đỏ tại nơi tiêm kéo dài vài ngày sau đó sẽ hết. Loại vaccine này có ưu điểm lớn nhất là giá thành thấp và phải tiêm theo chỉ định của bác sỹ.

I/ Tiêm phòng chó dại mấy mũi là đủ?

Nếu con chó cắn em bé nhà bạn đến nay vẫn bình thường thì bạn không cần lo lắng, nhưng xin lưu ý là có những con chó trông bình thường vẫn có thể mang mầm bệnh dại và khi chúng có dấu hiệu bệnh dại thì cũng là lúc người bị chó dại cắn phát bệnh. Bệnh dại không có thuốc chữa, vì vậy để phòng bệnh hiệu quả bạn nên đưa bé đi tiêm vaccine.

Nếu nạn nhân bị chó cắn (không biết là chó dại hay không), nên chủng ngừa sớm trong vòng 2 ngày thì hiệu quả phòng bệnh rất cao, chủng ngừa chậm thì hiệu quả sẽ giảm nhưng vẫn còn hiệu quả, do đó có chủng vẫn còn hơn. Với từng loại vacxin khác nhau (sản xuất trong nước hay ngoại nhập) mà có phác đồ điều trị & tiêm phòng khác nhau, được hướng dẫn chi tiết như sau:

1/ phác đồ tiêm ngừa dại

Nước ta từ năm 1992 đã dùng vắc xin dại tế bào Verorab, có 2 phác đồ dưới đây được WHO đồng ý và khuyến cáo sử dụng:

  • Phác đồ tiêm bắp: 0,5ml x 5 liều cho một đợt điều trị dự phòng vào ngày 0, 3, 7, 14, 28.
  • Phác đồ tiêm trong da: liều đơn 0,1ml x 8 liều cho một đợt điều trị dự phòng vào ngày 0, 3, 7, mỗi ngày tiêm 2 liều đơn vào 2 vị trí khác nhau của vùng cơ Delta, tiêm tiếp vào ngày 28 và ngày 90 kể từ mũi tiêm thứ nhất, mỗi ngày 1 liều vào cơ Delta. Trong trường hợp người bệnh có mũi thứ 2 tiêm lệch 2 ngày thì em tiếp tục tiêm các mũi sau theo đúng lịch. Lịch tiêm: 0, 5, 7, 14, 28.

2/ Phác đồ điều trị bằng vắc xin verorab của pháp

Vaccine này được khuyến cáo dùng để phòng bệnh dại cho các đối tượng có nguy cơ phơi nhiễm cao:

Tất cả những người có nguy cơ thường xuyên, chẳng hạn nhưnhân viên làm việc ở phòng thí nghiệm chẩn đoán, nghiên cứu và sản xuất có liênquan đến virus dại thì nên tiêm ngừa. Nên làm huyết thanh chẩn đoán mỗi 6tháng. Nên tiêm mũi nhắc lại khi định lượng kháng thể dưới ngưỡng bảo vệ: 0,5IU/ml.

Những đối tượng sau nên tiêm ngừa dại vì thường xuyên có nguy cơ nhiễm bệnh dại:

  1. Bác sĩ thú y (và trợ lý), người canh giữ săn trộm thú, thợsăn, nhân viên kiểm lâm, người làm ở lò mổ thịt, người nghiên cứu về hang động,người làm nghề nhồi bông thú…
  2. Người đến vùng có dịch bệnh súc vật: trẻ em, người lớn vànhững người du lịch đến những vùng này.

3/ tiêm vaccin Verorab sau phơi nhiễm

Sau khi xác định hay nghi ngờ phơi nhiễm, phải tiến hànhtiêm vaccine ngay lập tức để làm giảm thiểu nguy cơ nhiễm bệnh dại. Tiêmvaccine dại phải được thực hiện ở một Trung tâm điều trị bệnh dại.

Việc điều trị được áp dụng tùy theo loại vết thương và tình trạng con vật.

Bảng 1:

Trường hợp Diễn tiến Lưu ý
Súc vật Bệnh nhân
Con vật không thể theo dõi
Tình huống nghi ngờ hay không nghi ngờ Điều trị tại Trung tâm điều trị Dại Điều trị** phải được hoàn tất
Con vật bị chết
Tình huống nghi ngờ hay không nghi ngờ Gởi não con vật đến phòng xét nghiệm chuyên môn để phân tích Điều trị tại Trung tâm điều trị bệnh Dại Ngưng điều trị nếu kết quả xét nghiệm mô não âm tính, nếu ngược lại thì phải tiếp tục điều trị
Con vật còn sống
Tình huống không nghi ngờ Con vật phải được bác sĩ thú y theo dõi* Quyết định hoãn điều trị dại Tiếp tục điều trị** tùy theo bác sĩ thú y theo dõi con vật
Tình huống nghi ngờ Con vật phải được bác sĩ thú y theo dõi* Điều trị tại Trung tâm điều trị dại Ngưng điều trị** nếu việc theo dõi cho thấy nghi ngờ ban đầu không có giá trị, nếu ngược lại, tiếp tục điều trị
  • * Tại Pháp, sự theo dõi của bác sĩ thú y bao gồm 3 giấy chứng nhận vào Ngày 0, Ngày 7 và Ngày 14 xác nhận con vật không có dấu hiệu bệnh dại. Theo khuyến cáo của Tổ Chức Y Tế Thế Giới, chó hay mèo phải được bác sĩ thú y theo dõi tối thiểu 10 ngày.
  • ** Việc điều trị phải tùy theo độ nặng nhẹ của vết thương: xem bảng 2.
Mức độ nặng Loại tiếp xúc Điều trị nên áp dụng
I Sờ hay cho súc vật ăn Không điều trị, nếu có được bệnh sử đáng tin cậy
Liếm trên da lành
II Gặm vùng da trần Tiêm ngay vaccine
Những vết cào, sướt nhẹ không chảy máu
Liếm trên da có trầy Tiêm Immunoglobulins kháng dại và vaccine dại ngay lập tức
III Một hay nhiều vết cắn hay cào xuyên thấu da
Niêm mạc bị nhiễm nước dãi (liếm)

Chống chỉ định trong những trường hợp sau:

  • Trước phơi nhiễm: Sốt nhiễm trùng nặng, bệnh cấp tính, đợt tiến triển của bệnhmạn tính (tốt nhất nên hoãn việc tiêm vaccine),- Biết mẫn cảm với bất kỳ thànhphần nào của vaccine.
  • Sau khi phơi nhiễm: Vì nhiễm virus dại có những diễn tiến nguy hiểm chết người,nên không có chống chỉ định tiêm vaccine điều trị.

Yêu cầu phải tiêm thêm huyết thanh kháng dại (SAR, serum antirabique ). Nếu vết cắn ở

  • Đầu, mặt, cổ, bộ phận s.i.n.h d.ụ.c;
  • Vết cắn sâu hoặc cắn nhiều chỗ;
  • Niêm mạc bị chó nghi dại liếm;
  • Trẻ em tiếp xúc với siêu vi dại

Liều dùng là 20 đơn vị/kg cơ thể (đối với huyết thanh bào chế từ huyết thanh người) và 40 đơn vị/kg (đối với huyết thanh bào chế từ huyết thanh ngựa). Chia làm nhiều liều chích sâu và xung quanh vết cắn, liều thuốc còn lại tiêm bắp.

SAR thường được chích ở mông, chích ngay ngày 0 cùng lúc với vaccin phòng dại. Không được chích cả 2 loại vaccin và huyết thanh kháng dại ở cùng 1 vị trí gần nhau và khô`ng dùng cùng kim và ống chích của cả 2 loại thuốc với nhau để tránh bị trung hoà thuốc.

– Đối với con chó cắn người, nếu còn sống nên nhốt nó trong 10 ngày và theo dõi, nếu chó vẫn còn khoẻ mạnh thì có thể ngưng các biện pháp điều trị. Nếu chó bị đập chết, nên cắt đầu chó để xét nghiệm xác định bệnh dại.

4/ phụ nữ mang thai bị chó dại cắn

Hiện nay, vaccin phòng dại được sản xuất trên công nghệ nuôi cấy tế bào. Đây là công nghệ tiên tiến nhất hiện nay. Ưu điểm của loại vaccin này là có hiệu quả phòng bệnh cao, ít gây biến chứng nhưng giá thành lại khá cao. Nước ta không sử dụng loại vaccin trên do giá thành không phù hợp với thu nhập của người dân.

Phụ nữ có thai và trẻ em mới sinh vẫn có thể tiêm phòng dại được những phải có chỉ định và theo dõi của bác sỹ chuyên khoa và nên sử dụng loại vaccin phòng dại tế bào.

  • Nguyên nhân vết tiêm phòng bị sưng tấy & cách xử lý an toàn nhất cho bé
  • Vitamin b1 b6 b12 giá bao nhiêu?